హైదరాబాద్లో మకర సంక్రాంతి / పొంగల్ పూజ పండిట్ — ఆన్‌లైన్‌లో బుక్ చేయండి

మకర సంక్రాంతి / పొంగల్ పూజ గురించి

పొంగల్/మకర సంక్రాంతి హిందూ పంచాంగము యొక్క సర్వోన్నత సౌర పర్వము, సూర్యుడు ధనుస్సు నుండి మకరములోకి సంక్రమించు దినమున ఆచరింపబడును — మకర-సంక్రాంతి — దక్షిణాయన సమాప్తి మరియు ఉత్తరాయణ ఉషోదయ సంకేతము, దేవులు మేల్కొనియున్న మరియు మానవ శుభ-కర్మలు అత్యధిక ఫలమునిచ్చు ఆ శుభ ఉత్తర-దిశ సౌర యాత్ర. మహాభారతపు భీష్మ-పర్వములో నమోదు ఉన్నది — భీష్మ పితామహుడు తన దేహ-త్యాగమునకు ఈ క్షణమునే ఎంచుకొని, ఏభై-ఎనిమిది రాత్రులు శర-శయ్యపై సహించి ఉత్తరాయణ-మార్గము ద్వారా బ్రహ్మ-లోకము చేరుకొనెను. పర్వమునకు అనేక ప్రాంతీయ నామములు ఉన్నవి: తమిళనాడులో పొంగల్, ఆంధ్ర-తెలంగాణలో సంక్రాంతి, పంజాబ్‌లో లోహడీ, అస్సాంలో మాఘ్ బిహూ, గుజరాత్‌లో ఉత్తరాయన్. సార్వత్రిక ఆచారములు: మకరపు ప్రథమ సూర్యోదయమున సూర్య-నమస్కారము, నువ్వు-బెల్లం పంపిణీ, సంగమమున మాఘ-స్నానము, గోశాల-పూజ, పితృ-తర్పణము, దానము, మరియు తాజా ధాన్యముతో 'పొంగల్' మృణ్మయ-పొయ్యిపై వండుట — ఉప్పొంగి పొర్లినప్పుడు శుభ ఘోషణ 'పొంగలో పొంగల్!' తో ఉత్సవము. ఈ దినము పూర్వ-సౌర-స్థితి యొక్క అశుభ ప్రభావములను విరామింపజేయును మరియు నవీన సౌర-ఆశీర్వాదిత ఉద్యమములను ప్రారంభించును.

ఎప్పుడు చేయాలి

పూజ మకర-సంక్రమణ దినమున నిర్వహింపబడును — పంచాంగము ద్వారా గణింపబడిన సూక్ష్మ సౌర-సంక్రమణము, చాలా సంవత్సరములలో జనవరి 14 నాడు. అత్యధిక అనుష్ఠానిక కాలము పుణ్య-కాలము — సంక్రమణ-క్షణముకు ముందు మరియు తరువాత ఆరు గంటలు. పుణ్య-కాలములో దానము, స్నానము, జపము మరియు తర్పణము సాధారణ దినముల సమతుల్య కర్మల కోటి-గుణిత పుణ్యమును ఇచ్చును. తమిళ పొంగల్ చక్రము సంక్రాంతికి ఒక రోజు ముందు భోగి-పొంగల్ తో ప్రారంభమై, సూర్య-పొంగల్ ద్వారా మట్టు-పొంగల్ వరకు, కాణుమ్-పొంగల్ తో ముగియును. ఆంధ్ర-తెలంగాణ చక్రము భోగి-సంక్రాంతి-కనుమ-ముక్కనుమతో సమాంతరం. వార్షిక పునరావృత్తి సంప్రదాయము. మకర సంక్రాంతి యొక్క స్వంత పుణ్య-కాలములో పూజ ఏ ఇతర దినపు సమాన పూజ కంటే చాలా ఎక్కువ ప్రబలము; స్కంద పురాణము దీనిని వెయ్యి సాధారణ-దిన పూజలతో సమానమని ప్రకటించును.

ఈ పూజ ఎందుకు చేయాలి

సైద్ధాంతిక పునాది వేద-పౌరాణిక ఉపదేశముపై నిలిచియున్నది — సూర్యుడు ప్రత్యక్ష-బ్రహ్మ. దక్షిణాయనము దేవతల రాత్రి మరియు పితృ-మార్గము; ఉత్తరాయణము దేవతల దినము మరియు దేవ-మార్గము. మకర సంక్రాంతి ఆ సూక్ష్మ ద్వార-క్షణము — విశ్వ చక్రము తిరిగి, మానవ ఉద్యమములు పితృ-తర్పణ-అభిముఖత నుండి దేవ-ఆరాధన-అభిముఖతలోకి మారు సమయము. ఈ సూక్ష్మ తిథియందు పూజ చేయుట గృహస్థుని వత్సరారంభమును విశ్వ అయన-ఆరంభముతో సంగతం చేయును. స్కంద పురాణము ప్రకటించును: 'సంక్రాంత్యాం యద్ దానం జపం తపస్తత్ సర్వం అక్షయం' — సంక్రాంతి నాడు చేసిన ఏ దానము, జపము, లేదా తపస్సు అక్షయమగును. పర్వము రాబోవు వత్సరమునకు జన్మ-కుండలిలో సూర్యుని శాంతి కూడా చేయును — దుఃస్థానములో లేదా నీచములో ఉన్న సూర్యుడు గలవారికి విశేష లాభము. నువ్వు-బెల్లం-వినిమయము వత్సర-సంచిత వాచిక-కలహములను విఘటింపజేయునని చెప్పబడినది.

పూజ ఎలా జరుగుతుంది

గృహస్థులు బ్రహ్మ-ముహూర్తమునకు ముందు లేచి నువ్వు-నూనె అభ్యంగ-స్నానము చేయుదురు. పండితులవారు సూర్యోదయమునకు సామాగ్రితో విచ్చేసి శుభ్రమైన పీఠముపై సూర్య-మండలమును స్థాపింతురు. సంకల్పమును స్వీకరింతురు. గణేశ-పూజ మరియు కలశ-పూజ ముందుగా; తదుపరి ప్రధాన సూర్య-షోడశోపచారము ఆదిత్య-హృదయం పారాయణముతో ఆరంభము (అవశ్యం — అగస్త్య ఋషి రావణ-యుద్ధమునకు ముందు శ్రీరామునికి ఇచ్చిన పరమ సూర్య-స్తోత్రము). సూర్య-అర్ఘ్యము మూడుసార్లు సమర్పింపబడును — సూర్యోదయము, మధ్యాహ్నము మరియు సూర్యాస్తము నాడు. సాంప్రదాయిక పొంగలి-పాకము నిర్వహింపబడును: తాజా బియ్యము, పాలు, బెల్లం, నెయ్యి మరియు యాలకులు ముంగిలిలో కట్టె-అగ్నిపై మృణ్మయ-కుండలో వండబడును, పాలు పొర్లి ప్రవహించునపుడు కుటుంబము 'పొంగలో పొంగల్!' అని ఘోషించును. పంచామృతము మరియు ఆదిత్య-హృదయం మంత్రముతో సూర్య-యంత్ర అభిషేకము తరువాత చక్కెర-పొంగలి, వడ, పాయసము మరియు వెన్-పొంగల్ నైవేద్యమై సమర్పింపబడును. నువ్వు-బెల్లం కుటుంబ-సభ్యులకు పంపబడును. మరుసటి రోజు మట్టు-పొంగల్/కనుమ గో-పూజ గో-అలంకరణతో.

ప్రయోజనాలు

పూజ చేయుటచే రాబోవు సంపూర్ణ వత్సరమునకు సూర్య-మహాదేవుని అనుగ్రహము సుదృఢమగును — సూర్యుడు గ్రహ-రాజు, అతని కృప కుండలి యొక్క విస్తృత వివిధ దోషములను సరిదిద్దును. దుఃస్థానము (6, 8, 12) లో లేదా నీచములో ఉన్న సూర్యుడు గలవారికి విశేష లాభము. పూజ ఆరోగ్యము, రాజ్యము (రాజకీయ కృప), ప్రతిష్ఠ, పితృ-అనుగ్రహము మరియు శత్రు-శాంతిని సుదృఢపరచును. ఆదిత్య-హృదయం పారాయణము రామాయణములో అజేయతను ప్రసాదించునని చెప్పబడినది. మట్టు-పొంగల్/కనుమ ద్వారా సంచిత గోశాల-పూజ కోటి గో-పుణ్యమును ఉత్పత్తి చేయును. నువ్వు-బెల్లం పంపిణీ వత్సర-సంచిత వాగ్-పాపమును విఘటింపజేయును. పుణ్య-కాలములో ఇచ్చిన దానము సహస్ర-గుణితమగును. ఈ దినములలో సంగమమున మాఘ-స్నానము అనేక జన్మల సంచిత-పాపమును తొలగించును. శ్రద్ధాపూర్వకంగా పూజ చేయుట మృత్యు-కాలమునందు ఉత్తరాయణ-శుభ-దేహ-త్యాగమును ప్రసాదించును.

సామగ్రి జాబితా

ఆవశ్యక సామాగ్రి సూర్య-యంత్రము లేదా సూర్య-విగ్రహముతో ప్రారంభమగును. ఇత్తడి లేదా రజత మామిడి-ఆకు-కొబ్బరికాయ-కలశము. నవీన-ధాన్య బియ్యము (అవశ్యం), పాలు, బెల్లం, నెయ్యి, యాలకులు, జీడిపప్పులు, ఎండుద్రాక్షలు చక్కెర-పొంగలికి. పొంగలి-వంటకు మృణ్మయ-కుండ — తాజా, నవీన. పొంగలి-అగ్నికి కట్టె. నువ్వు-బెల్లం తయారీకి నువ్వులు, బెల్లం, వేరుసెనగలు, వేయించిన సెనగపప్పు. చందన-లేపము, కుంకుమ, అక్షతలు, శుద్ధ నెయ్యి. ఎరుపు, నారింజ మరియు పసుపు పూలు. నైవేద్యము: చక్కెర-పొంగలి, వెన్-పొంగల్, వడ, పాయసము, తాజా పండ్లు విశేషించి చెరకు, అరటి, దానిమ్మ, నువ్వు-లడ్డు, బెల్లం-లడ్డు. సూర్య-విగ్రహమునకు నవీన వస్త్రము. మట్టు-పొంగల్‌కు గో-అలంకరణ సెట్: పసుపు-లేపము, కుంకుమ, వేప-మామిడి-ఆకు మాలలు, కొమ్ముల-రంగులు, చక్కెర-గోళములు. ప్రాతఃకాల తర్పణమునకు పితృ-తర్పణ సెట్. పండిత-దక్షిణ, బ్రాహ్మణ-భోజన ఏర్పాటు.

మంత్రాలు మరియు పఠనాలు

ముఖ్య సూర్య-మంత్రము సూర్య-గాయత్రి 'ఓం భాస్కరాయ విద్మహే మహద్ద్యుతికరాయ ధీమహి తన్నో ఆదిత్య ప్రచోదయాత్'. ఆదిత్య-హృదయం (వాల్మీకి రామాయణం, యుద్ధ-కాండం 107) అవశ్యం మరియు కేంద్రము — రావణ-యుద్ధమునకు ముందు అగస్త్య ఋషి శ్రీరామునికి ఇచ్చినది. సూర్య-అష్టోత్తర-శత-నామావళి (108 నామములు) అర్చనమునకు పారాయణ. మహా-సంక్రాంతి-స్తుతి 'ఓం హ్రాం హ్రీం హ్రౌం సః సూర్యాయ నమః' సంక్రమణ క్షణములో 108 సార్లు పారాయణ. పుణ్య-కాల-స్నాన మంత్రము 'సంక్రాంత్యాం యద్ దానం జపం తపస్తత్ సర్వం అక్షయం' స్కంద పురాణమునుండి దినపు ప్రతి కర్మపై ఉచ్ఛరింపబడును. పితృ-తర్పణ మంత్రములు నువ్వు-యుక్త-జలముతో పారాయణ. ఆదిత్య-నమస్కారము ద్వాదశ నామములతో (మిత్ర, రవి, సూర్య, భాను, ఖగ, పూష్ణ, హిరణ్యగర్భ, మరీచి, ఆదిత్య, సవిత్ర, అర్క, భాస్కర) సూర్యోదయము నాడు నిర్వహింపబడును. 'ఓం సూర్యాయ శరణం మమ' తో సమర్పణ-సమాప్తి.

ప్రాంతీయ సంప్రదాయాలు

సాధారణ గృహ-సంక్రాంతిలో ఏక సూర్య-అర్ఘ్యము, ఆదిత్య-హృదయం పారాయణము, చక్కెర-పొంగలి తయారీ మరియు నైవేద్యము, మరియు నువ్వు-బెల్లం పంపిణీ చేరియుండును — రెండు నుండి మూడు గంటలలో పూర్తి. తమిళ నాలుగు-దిన పొంగల్ ఆచారము: భోగి నాడు పాత వస్తువుల దహనము, సంక్రాంతి నాడు సూర్య-పూజ మరియు పొంగలి-తయారీ, మూడవ రోజు పూర్ణ మట్టు-పొంగల్-అలంకరణతో గో-పూజ, మరియు కాణుమ్ నాడు కుటుంబ-పర్యటన/భోజనము. ఆంధ్ర-తెలంగాణ సంక్రాంతి సమాన నాలుగు-దిన చక్రము గాలిపటం-ఎగురవేయుట, గంగిరెద్దు-ఆట మరియు హరిదాసు-పాటలతో. పంజాబీ లోహడి శీత-అగ్నికుండము మరియు నృత్యముపై దృష్టి. మాఘ-మేళా తీర్థ-యాత్ర ప్రకారము — మాఘ-స్నానము, ముండన-సంస్కారము మరియు మహా-తర్పణముతో పూర్ణ-దినము. శ్రీవైష్ణవ మందిర-సంక్రాంతి (విశేషించి తిరుమల) సూర్య-నారాయణ అభిషేకము, అఖండ-తిరువాయి-మొళి మరియు వైకుంఠ-దర్శన మందిర-ఉద్ఘాటనముతో.

ధరను ఏది ప్రభావితం చేస్తుంది?

(అ) పరిమాణము — సాధారణ గృహ-పూజ రూ.3,500 నుండి రూ.6,500; పూర్ణ నాలుగు-దిన తమిళ పొంగల్ చక్రము రూ.12,000 నుండి రూ.22,000; 1,008 ఆదిత్య-హృదయం పారాయణముతో పూర్ణ సూర్య-యజ్ఞము రూ.35,000 నుండి రూ.65,000. (ఆ) పురోహిత-సంఖ్య — గృహ-పూజకు ఏక పండితుడు; నాలుగు-దిన చక్రమునకు ద్వి-పండిత సంఘము; యజ్ఞమునకు నలుగురు నుండి ఆరుగురు పండితులు. (ఇ) సామాగ్రి — నవీన మృణ్మయ-కుండ రూ.150-300, అగ్ని-కట్టె రూ.400-1,000, తాజా-కోత బియ్యము రూ.500-1,200, పాలు-బెల్లం-నెయ్యి బండిల్ రూ.1,500-3,500, నువ్వు-బెల్లం రూ.600-1,500, చెరకు-కట్ట రూ.400-800, మట్టు-పొంగల్ గో-అలంకరణ సెట్ రూ.800-2,000. (ఈ) స్థలము — ముంగిలి సరళము; గోశాల-ఏర్పాటు ప్రయాణ-ఖర్చులు చేర్చును. (ఉ) బ్రాహ్మణ-భోజనము — బ్రాహ్మణుడికి రూ.350-700. (ఊ) బ్రాహ్మణ-దక్షిణ — పుణ్య-కాలములో బ్రాహ్మణుడికి రూ.501-2,001. (ఋ) ప్రాంతీయ భేదము — తమిళనాడు మరియు ఆంధ్ర-తెలంగాణ ప్రీమియం. (ౠ) కాల-ఖండము — పుణ్య-కాల బుకింగులు 25-40% ప్రీమియం.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు